#Gezondheid #Supplementen & Extra's

Hebben paarden vet of olie nodig?

Vet of olie is een veelgebruikte toevoeging aan het paardenrantsoen. Van oudsher om het paard mooi te laten glanzen, en meer en meer als extra energiebron voor sportpaarden of magere paarden. Daarnaast zijn er supplementen met DHA, EPA of mix van omega 3- en omega 6-vetzuren om de gezondheid te verbeteren.

Behoefte aan vet(zuren)

Een beetje vet in het rantsoen is noodzakelijk voor een goede absorptie van vetoplosbare vitaminen, zoals vitamine, A, D, E en K. Naast energiebron hebben bepaalde vetzuren diverse biologische functies.

Linolzuur en alpha-linoleenzuur zijn onmisbare vetzuren omdat het lichaam deze niet zelf kan maken. Vanwege de configuratie, ketenlengte van koolstofatomen en het aantal dubbele bindingen krijgen vetzuren een bepaalde notatie. Linolzuur is 18:3n-6 en linoleenzuur is 18:3n-3. In de volksmond omega 6- en omega 3-vetzuren. Alhoewel ze essentieel zijn is er geen publicatie bekend over verschijnselen als gevolg van een tekort. Zelfs niet bij paarden die geen toegevoegde vetten krijgen. Er is dan ook weinig zekerheid over de exacte behoefte. De aanbevolen dosering voor omega 6-vetzuren is, volgens de Amerikaanse standaard (NRC), 0,5% van de droge stof. Dus als een paard van 500 kg 2% van zijn lichaamsgewicht aan droge stof eet (ruime hoeveelheid ruwvoer bijvoorbeeld), dan moet het rantsoen 50 g omega 6-vetzuur bevatten. Met enkel hooi kan dit krap uitkomen, met vers gras is dit eenvoudiger te halen. Zodra het paard toegevoegd aanvullend voer krijgt, zijn tekorten praktisch uitgesloten, omdat hier meestal wel wat vet in voorkomt.

Over de behoefte van omega 3-vetzuur is voor paarden nog minder bekend. Men neemt aan dat dit gelijk is aan andere diersoorten, en dat een verhouding met omega 6-vetzuren van 5:1 tot 10:1 voldoende is. Ook deze zijn in vers goed ruwvoer aanwezig, wederom in gras het hoogst. Tekorten van omega 6- en 3-vetzuren zijn dus met name te verwachten als het paard langdurig een arme, mindere kwaliteit ruwvoer krijgt, zonder enige bijvoeding.

Rol van omega 6- en omega 3-vetzuren

Essentiële vetzuren maken deel uit van celmembranen. Omega 6-vetzuren zijn nodig voor de productie van talg in de huid. Verder worden beide vetzuren via enzymen omgezet in actieve stoffen, die betrokken zijn bij ontstekingen en het herstel van ontstekingen. De omzetting van omega 6- vetzuur, linolzuur, gaat makkelijker en sneller dan die van omega 3-vetzuur, linoleenzuur. En omdat ze van dezelfde enzymen gebruik maken, is er sprake van een soort ‘oneerlijke’ concurrentie. Vandaar dat het toevoegen van omega 3-vetzuren mogelijk een positief effect kan hebben om zo de verhouding tussen verschillend werkzame actieve stoffen te verbeteren. Aan het toevoegen van omega 3-vetzuren worden ontstekingsremmende eigenschappen toegewezen. Maar wetenschappelijk onderzoek naar effect op staart- en maneneczeem of artritis heeft geen duidelijk bewijs geleverd. Ook het immuunsysteem heeft mogelijk baat bij extra omega 3-vetzuren, maar wederom ontbreekt bij het paard voldoende bewijs.

Meer omega 3-vetzuren

In de meeste voor paarden gebruikte vetbronnen (plantaardige oliën) in aanvullend voer is het aandeel omega 6-vetzuur rijkelijk aanwezig, en omega 3-vetzuur beperkt. Lijnzaadolie is de enige plantaardige olie met meer linoleenzuur (omega 3).

Om meer omega 3-vetzuren aan het rantsoen toe te voegen kan naast lijnzaadolie ook visolie of speciaal gekweekte algen gebruikt worden. Visolie en algen bevatten DHA of EPA (docosahexaeenzuur en eisocapentaeenzuur). Deze twee vetzuren, uit de lijn van omega 3-vetzuren, omzeilen de limiterende stap in de omzetting naar actieve stoffen. Er is dus meer garantie dat de ontstekingsremmende stoffen geproduceerd worden.

Bijvoeren

Ook al staat het bij het paard niet onomstotelijk vast dat meer omega 6- en omega 3-vetzuren een verbetering geven van de gezondheid, een kleine extra toediening aan het rantsoen kan geen kwaad. In krachtvoer kan het reeds zijn toegevoegd, dan is extra niet meer nodig. Kijk hiervoor op het label van het voer waarop de ingrediënten vermeld staan. Voor het verbeteren van de verhouding in de actieve stoffen (‘betere weerstand’) is het effectiever om visolie of EPA of DHA uit algen te geven, dan bijvoorbeeld lijnzaadolie. Helaas is het niet makkelijk een adviesdosering te geven, omdat hier weinig gegevens over bekend zijn.

Vond je dit een interessant artikel? Volg Paardenvoerplein dan op Facebook.

Weet wat je paard eet. Abonneer je nu op onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte! Nu abonneren