#Supplementen & Extra's #Vraag & Antwoord

Lezersvraag: Levertraan voor paarden, kan dit?

Lezersvraag: Ik geef mijn paarden levertraan in plaats van de andere oliën. Ik lees eigenlijk nergens iets over levertraan en ben benieuwd of dit een juiste keuze is.

Ik heb 2 paarden. Mijn oudste paard is 24 jaar en wordt niet meer bereden. Ze geniet van haar vrije dagen en krijgt af en toe wat extra beweging, los of aan de longe. Mijn andere paard is 18 jaar en rijd ik nog geregeld. Ik zou graag vernemen of levertraan een goede keuze is, gezien veel stalgenoten er nog nooit van gehoord hebben en weten dat het ook voor paarden gebruikt kan worden.

Antwoord van dr. Anneke Hallebeek, specialist veterinaire diervoeding:
Levertraan kennen de meeste alleen nog maar uit verhalen van vroeger. Toen kinderen dagelijks een lepel levertraan kregen en het met gruwel opaten. Wel heeft levertraan het imago om gezond te zijn. Is het dan ook veilig en gezond om levertraan aan paarden te geven? De smaak van levertraan is voor paarden niet erg aantrekkelijk. Nu kan men tegenwoordig daar wel wat aan doen. Er zijn producten die niet meer zo naar vis ruiken en door paarden goed gegeten worden. Maar let op, doseer met mate!

Wat is levertraan?

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is levertraan niet afkomstig van walvissen. Misschien was dat lang geleden wel de herkomst, maar tegenwoordig staat levertraan voor olie dat is gewonnen uit de lever van verschillende vissoorten. De lever is een grote fabriek en onmisbaar voor de gehele stofwisseling, vooral voor de vetstofwisseling. Leverolie of levertraan is rijk aan vitamine A en D en bevat daarnaast veel EPA en DHA, dit zijn omega 3-vetzuren.

Plantaardige olie

Het verschil tussen visolie en levertraan met plantaardige olie zit in de samenstelling van de onverzadigde vetzuren. Plantaardige olie is vooral rijk aan omega-6 vetzuren. Visolie en levertraan zijn rijk aan omega-3 vetzuren. En niet alleen dat, maar meer specifiek in de vorm van EPA en DHA. Het voordeel daarvan is dat meer omzetting plaats kan vinden naar ontstekingsremmende factoren. Dit gebeurt ook vanuit linoleenzuur, het omega 3-vetzuur in lijnzaadolie, maar in een iets mindere mate. Nu heeft een paard zowel omega 6- als omega 3-vetzuren nodig. Het hangt eigenlijk van de combinatie aan voedermiddelen in het totale rantsoen af wat op dat moment de beste aanvulling is. Als een aanvulling al nodig is.

Visolie of levertraan

Ook al lijkt visolie veel op levertraan, toch zijn er wel wat verschillen. Visolie is, net als levertraan, rijk aan omega 3-vetzuren, zoals EPA en DHA. Maar levertraan is daarnaast rijk aan vitamine A en vitamine D en visolie niet. Paarden hebben vitamine A en D nodig. Vitamine A kunnen ze zelf maken als het voer caroteen bevat. Niet alleen wortelen zijn rijk aan caroteen, maar ook gras bevat een hoog caroteengehalte. In hooi zal het aandeel caroteen dalen gedurende de opslag. Het paard maakt waarschijnlijk vitamine D aan via de huid, maar dit is niet goed onderzocht. Een tekort komt niet voor. Hooi dat in de zon is gedroogd, heeft een hoog vitamine D-gehalte. Zo komt het paard er dus ook aan. Tenslotte is aan krachtvoer een hoeveelheid vitamine A en D toegevoegd. Het komt weinig voor dat paarden tekort hebben aan vitamine A of D.

Risico’s van levertraan

Het hoge aandeel vitamine A in levertraan kan een risico betekenen. Paarden hebben behoefte aan vitamine A, maar de grens van 10x deze behoefte mag niet overschreden worden. Stel dat levertraan 100.000 IE (internationale eenheid) vitamine A bevat per 100 g, dan mag een volwassen paard zeker niet meer krijgen dan 18-36 g per dag, indien het overige voer geen vitamine A bevat. De gehalten aan vitamine A en D staan op de verpakking en verschillen per producent. Als er naast deze levertraan ook nog krachtvoer en andere supplementen gevoerd worden, ligt een overdosering makkelijk op de loer.

Visolie is veiliger dan levertraan

Om het voordeel te hebben van de EPA en DHA uit visolie, maar niet het risico te lopen op een overdosering van vitamine A, is visolie een betere en veiligere keuze dan levertraan.

Heb jij ook een lezersvraag? Stel het aan ons! Stuur een mail naar: t.vandekrol@eisma.nl of stuur ons een berichtje op Facebook!

Meer weten over paardenvoeding? Koop dan ons VOER. Magazine! 

Ook interessant:
Lezersvraag: Weidegang op voormalig aardappel- en tarwegrond, kan dit?

Weet wat je paard eet. Abonneer je nu op onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte! Nu abonneren